the road – η ταινία


Το βιβλίο ο δρόμος του Cormac McCarthy είναι απλά σταθμός. Η γραφή του γρήγορη αλλά ουσιαστική. Το κλίμα σκοτεινό με ένα κεράκι φως να προσπαθεί να αδράξει την ημέρα. Που αργεί. Ένας πατέρας προσπαθεί να επιβιώσει μαζί με τον γιο του. Προσπαθεί να του διδάξει την σωματική αλλά και την ψυχική – ηθική του επιβίωση. Ο κόσμος μας έχει παρέλθει. Όχι όμως με τους πανηγυρισμούς του 2012. Απλά όλα τελείωσαν. Το πώς δεν το ξέρουμε. Ο πολιτισμός και οι δομές του έχουν εξαφανιστεί. Όλα πρέπει να επαναδημιουργηθούν. Σκιές του παρελθόντος ξυπνούν μνήμες στους επιζώντες, τους όποιους επιζώντες.   Η δύναμη δεν βρίσκεται σε αυτούς που αποδέχονται το τέλος αλλά σε αυτούς που βλέπουν πιο πέρα από αυτό, που προχωρούν και προσπαθούν πάλι να «κτίσουν», σε έναν κόσμο όπου οι αξίες του έχουν διαλυθεί, όπου η επιβίωση και τα ένστικτα παίζουν τον πιο ουσιαστικό ρόλο.

Όμως η «κτίση» αργεί για την ώρα. Ο πατέρας θα πρέπει να προστατέψει τον ανήλικό γιο του και να τον διδάξει αρχές, όπως η καλοσύνη, που σε έναν κόσμο χάους μοιάζουν ανίκανες και ανούσιες. Ο πατέρας δεν είναι κανένας σούπερ πολεμιστής τύπου ράμπο. Είναι απλά πατέρας.

Η σχέση πατέρα γιου είναι το δέντρο που ετοιμάζεται να ανθίσει στο χειμώνα της ανθρωπότητας. Η μητέρα δεν άντεξε την πραγματικότητα και αυτοκτόνησε. Όμως ο γονιός δεν περνάει την παραίτηση αυτή στο παιδί. Όπως δεν περνάει αρνητικές εικόνες της μάνας στο παιδί. Δεν υπάρχει προδότης ή προδοσία.

Το δέντρο της σχέσης αυτής ριζώνει και μεγαλώνει μπροστά μας μέσα από τις σελίδες αυτού του βιβλίου. Ένας πατέρας τρυφερός , παρότι προστάτης, και δυνατός όταν πρέπει. Πάνω από όλα το παιδί. Δεν μου έχει συμβεί να διαβάσω και πολλά βιβλία που να εκφράζουν αυτή την πλευρά μας, την πατρικότητα. Μια πατρικότητα που ακόμη και σε εμάς τους ίδιους είναι άγνωστη. Και ευνουχισμένοι κοιτάμε τα πλάσματα αυτά που τα λένε παιδιά μας και δεν ξέρουμε τι να κάνουμε με αυτά. Ποτέ δεν με ενθουσίασε ο αρχιδάτος με το σώβρακο που δίνει χαρτζιλίκι και τελειώνει. Πάντοτε πίστευα και πιστεύω ότι ο ρόλος του πατέρα είναι κάτι πολύ πιο ουσιαστικό. Κάτι πολύ πιο πέρα από το ρόλο του μπαμπούλα και του χαζομπαμπά. Σε αυτόν τον δρόμο αυτός ο πατέρας είναι εδώ. Ο πατέρας που προστατεύει αλλά και μαθαίνει. Που φροντίζει αλλά και προσέχει κάθε βήμα του παιδιού για να το προετοιμάζει για τα δικά του προσωπικά του βήματα, όταν πια εκείνος δεν θα είναι εκεί.

Για την ταινία ; Δεν ξέρω πολλά για την ταινία. Από το trailer έχω θετικά δείγματα. Πατέρας και παιδί ταιριάζουν με τις εικόνες που είχα στο βιβλίο. Η μουσική μου αρέσει που δεν έχει πανηγυρισμούς και είναι απλή (είπαμε δεν έχουμε να κάνουμε με ιστορία καταστροφής). Περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να διαβάσετε στη Wikipedia αλλά και στο επίσημο site της ταινίας. Στην Ελλάδα από όσο έχω πληροφορηθεί θα έρθει προς Δεκέμβρη μεριά. Το μόνο επίσημο που ξέρω είναι ότι ανυπομονώ να την δω.

Με αφορμή την πατρότητα θα ήθελα  να μιλήσω για τα εξής:

Φυσικά και δεν μειώνω τον ρόλο της μάνας που είναι ουσιαστικός (ούτε τίθεται θέμα για αυτό). Όμως πιστεύω ότι παρότι τις γυναίκες τις διδάσκουν από μικρές την μητρότητα , στους άνδρες αποτελεί κενό πεδίο που αντιμετωπίζουμε με πανικό (κυρίως) όταν έρχεται στην ζωή μας.

Ένα κείμενο που μου δημιούργησε ευχάριστους αλλά ριζοσπαστικούς προβληματισμούς για το θέμα αυτό , είναι το δοκίμιο της Lee Comer «Ο μύθος της Μητρότητας«. Στο δοκίμιο αυτό δεν υπάρχει πολεμική για την αξία της μητρότητας αλλά για την μοναδικότητά της. Εξηγούμαι. Στην κοινωνία μας θεωρούμε δεδομένο ότι για την ανατροφή του παιδιού είναι αποκλειστικά υπεύθυνη η μητέρα. Ενώ επίσης θεωρούμε δεδομένο ότι κάθε γυναίκα θέλει να γίνει μητέρα. Στο δοκίμιο αυτό (το οποίο γράφτηκε το 1972) η συγγραφέας εκφράζει την άποψη ότι η πατρική στέρηση είναι το ίδιο ουσιαστική με την μητρική (μιλάμε πάντα για την ψυχοσύνθεση του ατόμου). Ότι εκτός από τις γυναίκες είναι το ίδιο ικανοί και η άντρες για την ανατροφή ενός παιδιού (δεν μιλάμε φυσικά για τον θηλασμό). Κι ότι όπως πολλοί άνδρες δεν θέλουν να γίνουν γονείς αντίστοιχα και αρκετές γυναίκες δεν θέλουν επίσης.

Στην ελληνική έκδοση υπάρχουν επιπλέον τα κείμενα δύο αξιόλογων φεμινιστριών : 1) Γάμος και έρωτας ,  Emma Goldman

2) Η τραγωδία της γυναικείας χειραφέτησης, Emma Goldman

3)  Η γυναικεία κατωτερότητα, Evelyn Reed

Φυσικά τα κείμενα θα πρέπει να διαβαστούν έχοντας υπόψη και την ιστορική περίοδο που γράφτηκαν και ίσως μας κάνει εντύπωση το πόσες φορές μπορεί να μας φανούν σύγχρονα (δυστυχώς).

Τα βιβλία που αναφέρθηκαν παραπάνω είναι τα εξής:

Advertisements

6 thoughts on “the road – η ταινία

  1. «Ο ΜΥΘΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑΣ»!

    Βιβλίο «ο μύθος της μητρότητας».
    Συγγραφείς: Έμμα Γκόλντμαν – Λη Κόμερ – Έβελυν Ριντ
    Δεν θα ήταν δυνατόν να εξαιρεθεί από την ισοπέδωση του οδοστρωτήρα «ΙΣΟΤΟΤΗΣ», ακόμη κι αυτή η έρμη η μητρότητα. Μάλιστα καλές μου κυρίες κι εσείς χαϊβάνια κύριοι. Αυτά που ξέρατε περί του ενστίκτου της μητρότητας να τα ξεχάσετε. Αυτά ισχύουν μόνο για τα ζώα.
    Τι είναι δηλαδή η γυναίκα; Λιονταρίνα ή σκύλα! Είναι σαν τα ζώα αυτά που άμα αντιληφθούν ότι πλησιάζεις για να ενοχλήσεις τα παιδάκια τους, μπορούν να σε ξεσκίσουν πατόκορφα;
    Και η Μήδεια; Σας λέει αυτή κάτι; Κι αυτές που γεννούν και εγκαταλείπουν τα παιδάκια τους σε ιδρύματα ή όπου λάχει; Ε!
    Όμως το σοβαρό πρόβλημα, Κυρίες μου, παίζει σε άλλη σκηνή. Στη σκηνή της οικογενειακής ζωής. Εκεί λαμβάνουν χώρα τα μεγάλα δράματα.
    Ήτανε που ήτανε στραβά τα κλήματα στο αμπέλι, από άλλους λόγους, ήρθαν κι από πάνω να το «δαγκάνουνε γαϊδούρες», και μετά την πληρώνουνε την νύφη τα αθώα τα παιδάκια.
    Μείνανε βέβαια και κάποιες χαζούλες και καθυστερημένες γυναικούλες που τρελαίνονται μόλις αντιληφθούν ότι τα παιδιά τους κινδυνεύουν από κάτι. Που τρέμουν με την ιδέα αυτή ακόμη και στον ύπνο τους, οι χαζοβιόλες. Ενώ οι άλλες οι φυσιολογικές, που δεν διαθέτουν αυτό το ζωώδες ένστικτο της μητρότητας, τις έκοψε να φορτώσουν, εξ ίσου φυσικά, το μισά βάρη της φροντίδας των παιδιών στους αναίσθητους άντρες τους.

    Δεν θέλω ν’ ασχοληθώ μ’ αυτό το θλιβερό ζήτημα περισσότερο. Η ανάγκη μου όμως να το αντιπαρέλθω με εξώθησε να σκαρώσω το παρακάτω τραγούδι. Ας προσθέσει μια μουσική κάποιος άλλος, αν του κατέβει.

    «Ο ΜΥΘΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΟΤΗΤΑΣ»
    Ή ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΑΔΙΚΙΑ

    Γυναίκες τρεις μας γράψανε
    -φίλε μου πού μη το ρωτάς-
    βιβλίο με τον τίτλο του
    «ο μύθος της μητρότητας»

    Πώς νά ’ναι ίση του ανδρός
    με τόσο παραπάνω
    μητρότ’ άμε στο καλό
    είσ’ άδικο μεγάλο

    Καντάρι φέρε άντρα μου
    τα χρέη να ζυγίσω
    που αναλογούν για τα παιδιά
    να μη με αδικήσω

    Η μάνα κι ο πατέρας μου
    ισιώνουνε τη φύση
    ώστε κανείς λιγότερο
    να μη με αδικήσει

    Σταύρος Βασδέκης

    Μου αρέσει!

    • Νομίζω ότι βιάστηκες να κρίνεις το βιβλίο το οποίο υποθέτω ότι δεν το έχεις διαβάσει.

      Να υποθέσω ότι δεν διάβασες καθόλου κι αυτά που έγραψα κι εγώ σχετικά με το βιβλίο;

      Και δεν νομίζω ότι ως άνδρες ότι κινδυνεύουμε από την ισότητα.

      Μου αρέσει!

  2. Βεβαίως και δεν κινδυνεύουμε από την ισότητα εμείς οι άνδρες αλλά κινδυνεύουν τα παιδιά.
    Τάσσομαι κατά της συγκεκριμένης ισότητας διότι δηλώνω ολοκληρωτικά υπέρ του απόλυτου σεβασμού του πατέρα προς τη μάνα, όταν φυσικά η ίδια σέβεται την ιδιότητά της αυτή.
    Επίσης βρίσκω ορθό να υπηρετεί ο άνδρας, μ’ όλο του το είναι, τη μάνα των παιδιών του, ώστε εκείνη να διαθέτει περισσότερο χρόνο για την φροντίδα των παιδιών.
    Δεν είναι λοιπόν το ζητούμενο η ισότητα αλλά ο σεβασμός των αρμοδιοτήτων των δυο φύλων.

    Μου αρέσει!

    • Πάλι θα διαφωνήσω. Η ισότητα όπως την αντιλαμβάνομαι εγώ (και οι κυρίες του βιβλίου) δεν είναι κάποια ισοπέδωση των φύλων.

      Δεν αρνούνται οι παραπάνω γυναίκες την μητρότητα. Απλά υπερασπίζονται την θέση ότι και ο πατέρας έχει θέσει και ευθύνη στην ανατροφή των παιδιών. Ότι δηλαδή δεν θα πρέπει να είναι ένα απόμακρος δεσπότης (γιατί εκείνης της εποχής κείμενα είναι αυτά, όπου ο πατέρας λειτουργούσε ως δεσπότης κι όχι ως γονέας). Ότι κι ο άνδρας έχει ικανότητες στην διαπαιδαγώγηση των παιδιών κι ότι η δυτική (τότε) κοινωνία του τις είχε αφαιρέσει ευνουχίζοντάς τον συναισθηματικά.
      Πιστεύω ότι στην ελληνική κοινωνία είμαστε ακόμη πίσω. Κοίταξε πόσο ανίκανοι μοιάζουμε οι περισσότεροι όταν είναι να αναθρέψουμε τα παιδιά μας μια και τις περισσότερες φορές μοιάζει απλά να αλλάζουμε εμείς μαμά.
      Τα παιδιά θα τα προστατέψουμε κοιτώντας ποιο μοντέλο οικογένειας μπορεί να τα υποστηρίξει πιο καλά κι όχι απλά αναπαράγωντας παλαιά μοντέλα ως συνέχεια μιας παράδοσης, Και να σημειώσεις ότι το κάθε μοντέλο οικογένειας αντανακλά τις κοινωνικές συνθήκες της εποχής (οικονομία, συνθήκες διαβίωσης, κοινωνικά ταμπού κτλ).

      Τέλος στο βιβλίο αυτό οι τρεις κυρίες υπερασπίζονται και τις γυναίκες που μεγαλώνουν μόνες τους τα παιδιά τους και των οποίων τα παιδιά η κοινωνία τότε (και σε ελάχιστες φορές τώρα) απλά τα περιθωριοποιούσε με την ταμπέλα «μπάσταρδα».

      Σε τι από τα παραπάνω διαφωνείς; 🙂

      Μου αρέσει!

  3. Συμφωνώ σε όλα. Η διαφορά, αν υφίσταται, νομίζω ότι έχει να κάνει μάλλον με τον υπερθεματισμό μου.
    Πάντως η έννοια της λέξης «μύθος» νομίζω ότι εκλαμβάνεται από την πλευρά των Κυριών με την έννοια του ψεύδους. Εάν κακώς ενθυμούμε, διότι πέρασαν δυο δεκαετίες, αν δεν απατώμαι, από τότε που διάβασα το βιβλίο τους, τότε ζητώ συγνώμη. Η πιθανή ανευθυνότητά μου οφείλεται και στο γεγονός ότι δεν έχω τώρα το βιβλίο αυτό, καθότι τα δανισθέντα δυσκόλος επιστρέφονται στη χώρα μας.

    Μου αρέσει!

  4. Θα συμφωνήσω ότι ως τίτλος προκαλεί (ίσως κι αυτό να ήθελε). Θα έπρεπε να υπάρχει και μία υποσημείωση από κάτω που να επεξηγεί. Ότι δηλαδή δεν είναι μητρότητα μύθος αλλά ότι η αποκλειστική ευθύνη στην ανατροφή δεν της ανήκει αλλά την μοιράζεται με την πατρότητα.

    Ίσως σε ακραίους καιρούς να χρειάζονται πιο ακραία λόγια για να αλλάξουν κάποιες καταστάσεις.

    Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s